Giá vàng thế giới tiếp tục ghi nhận những đỉnh lịch sử mới khi phiên giao dịch ngày 16/10 chứng kiến mức kỷ lục 4.241,77 USD/ounce. Cùng thời điểm, giá vàng SJC trong nước chạm mốc 149,1 triệu đồng mỗi lượng, cao nhất từ trước đến nay.
Đà tăng mạnh này không còn là diễn biến ngắn hạn mà đang phản ánh những dịch chuyển sâu hơn trong chính sách tiền tệ, cấu trúc đầu tư và tâm lý phòng thủ.
Lý do đằng sau làn sóng tăng giá
Từ giữa năm 2025, kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ cắt giảm lãi suất đã trở thành động lực chính kéo giá vàng đi lên. Lợi suất trái phiếu Mỹ giảm liên tục khiến kim loại quý lấy lại sức hấp dẫn như một kênh trú ẩn an toàn. Cùng với đó, đồng USD yếu đi trong các phiên gần đây đã góp phần thúc đẩy nhu cầu đầu cơ.
Không chỉ nhà đầu tư cá nhân, các ngân hàng trung ương (NHTƯ) trên thế giới cũng gia tăng dự trữ vàng.
Theo Reuters, các NHTƯ hiện đang nắm giữ khoảng 36.000 tấn vàng toàn cầu, và trong ba năm gần đây mỗi năm họ đã gia tăng dự trữ trên 1.000 tấn, một tốc độ kỷ lục so với giai đoạn trước đó. Theo bài viết “Central Bank Gold Reserves Survey 2025” của Hội đồng Vàng Thế giới (WGC), có tới 95% các NHTƯ tham gia khảo sát tin rằng dự trữ vàng toàn cầu sẽ tăng trong 12 tháng tới; 43% tin rằng chính họ sẽ tăng vàng dự trữ.
Động thái này được lý giải là nhằm phòng ngừa rủi ro địa chính trị khi căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc quay trở lại, trong khi bất ổn tại Trung Đông vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Ngoài ra, sự sụt giảm niềm tin vào thị trường chứng khoán và bất động sản tại nhiều nền kinh tế phát triển cũng khiến dòng vốn đầu tư chuyển hướng sang vàng. Dòng vốn đổ vào ETF vàng toàn cầu rất mạnh trong 2025.
Theo Reuters/WGC: dòng vốn vào các quỹ ETF vàng toàn cầu đạt ~ 64 tỷ USD từ đầu năm đến nay, với 17,3 tỷ USD chỉ riêng tháng 9 - đây được xem là mức đột biến so với xu hướng trước đó. Trong quý I/2025, các quỹ ETF vàng ghi nhận dòng vốn lớn nhất trong 3 năm - 226,5 tấn tương đương 21,1 tỷ USD.
Báo cáo của WGC cho biết trong năm 2025, mọi vùng (ngoại trừ Bắc Mỹ trong một số tháng) đều ghi nhận dòng vốn đổ vào ETF vàng; châu Âu và châu Á là những khu vực “nổi bật”. Vàng vì thế trở thành biểu tượng của sự an toàn trong bối cảnh nhà đầu tư ngày càng hoài nghi về khả năng ổn định của hệ thống tài chính toàn cầu.
Các dự báo mới nhất về giá vàng
Theo tổng hợp mới nhất của Reuters ngày 16/10/2025, hàng loạt tổ chức tài chính lớn đã điều chỉnh tăng mạnh dự báo giá vàng trong năm 2025–2026.
ANZ cho rằng vàng sẽ đạt 4.400 USD/ounce vào cuối năm nay và tiếp tục lên 4.600 USD vào giữa năm 2026. Bank of America nâng triển vọng, dự báo giá có thể chạm 5.000 USD/ounce vào cuối năm 2026. Société Générale cũng đồng quan điểm khi cho rằng mốc 5.000 USD sẽ được thiết lập trước cuối năm sau. Standard Chartered dự báo mức trung bình năm 2026 khoảng 4.488 USD/ounce, còn Goldman Sachs đặt mục tiêu cao hơn, tới 4.900 USD vào tháng 12/2026.
Một số tổ chức giữ quan điểm thận trọng hơn như Commerzbank dự đoán vàng đạt 4.200 USD/ounce vào cuối năm tới, trong khi Deutsche Bank cho rằng mức 4.300 USD có thể đạt được trong quý IV/2026. HSBC nâng dự báo trung bình năm 2027 lên 3.600 USD/ounce và cho rằng xu hướng tăng còn kéo dài sang 2028. UBS nhận định việc lãi suất thực giảm sâu, thậm chí có thể rơi vào vùng âm, sẽ giúp vàng tiến gần 4.700 USD. Trong khi đó, Citi Research vẫn giữ góc nhìn trung lập, dự báo giá trung bình 3.400 USD cho năm 2025 và 3.250 USD cho năm 2026.
Nhìn chung, các dự báo đều cho thấy sự đồng thuận rằng vàng đang trong chu kỳ tăng giá kéo dài ít nhất đến năm 2026 với biên độ kỳ vọng dao động từ 4.200 đến 5.000 USD/ounce. Sự chênh lệch giữa các tổ chức khi đưa ra dự báo chủ yếu phản ánh mức độ tin tưởng khác nhau vào tốc độ hạ lãi suất của FED và rủi ro địa chính trị toàn cầu.
Thị trường nội địa đã “đi trước” diễn biến của thị trường thế giới
Với mức 149,1 triệu đồng/lượng, vàng SJC đang giao dịch cao hơn khoảng 15 đến 20 triệu đồng/lượng so với giá quy đổi từ thị trường thế giới. Chênh lệch này phản ánh sức cầu nội địa mạnh và nguồn cung hạn chế, đặc biệt khi hoạt động nhập khẩu vàng miếng vẫn bị kiểm soát chặt.
Sự khác biệt về giá còn cho thấy yếu tố tâm lý của người dân Việt Nam, vốn có truyền thống tích trữ vàng, đang khuếch đại đà tăng.
Tính toán theo tỷ giá 26.300 đồng/USD, nếu giá vàng thế giới đạt 4.400 USD/ounce như dự báo của ANZ, giá tương ứng tại Việt Nam sẽ khoảng 139,5 triệu đồng/lượng. Khi ANZ nâng kịch bản lên 4.600 USD/ounce vào giữa năm 2026, giá quy đổi lý thuyết đạt khoảng 145 đến 150 triệu đồng/lượng. Điều này có nghĩa mức 149 triệu đồng/lượng hiện tại đang tương đương với mốc dự báo cao nhất của ANZ và cho thấy thị trường nội địa đã “đi trước” diễn biến thị trường thế giới.
Triển vọng và rủi ro cho giai đoạn cuối năm
Đà tăng của vàng trong quý IV/2025 được dự đoán vẫn còn dư địa khi kỳ vọng hạ lãi suất tiếp tục chi phối tâm lý thị trường. Nếu Fed công bố cắt giảm trong cuộc họp tháng 12, giá vàng có thể vượt mốc 4.300 USD/ounce, kéo giá trong nước lên vùng 150 đến 155 triệu đồng/lượng.
Trong kịch bản tích cực hơn, khi địa chính trị căng thẳng leo thang hoặc kinh tế Mỹ phát tín hiệu suy yếu rõ rệt, vùng 160 triệu đồng/lượng có thể không còn quá xa.
Tuy vậy, nguy cơ điều chỉnh kỹ thuật vẫn hiện hữu.
Khi giá tăng quá nhanh, lực chốt lời có thể xuất hiện mạnh, đặc biệt nếu USD phục hồi hoặc lợi suất trái phiếu tăng trở lại. Các chuyên gia cảnh báo nhà đầu tư không nên mua đuổi ở vùng giá đỉnh mà nên chờ những nhịp điều chỉnh để tham gia với rủi ro thấp hơn.
Trong kịch bản thị trường ổn định, giá vàng nhiều khả năng sẽ đi ngang quanh 140 đến 150 triệu đồng/lượng trong vài tháng tới trước khi xác định xu hướng mới.
Dù xu hướng ngắn hạn có thể biến động, điều rõ ràng là vàng đang trở lại vị thế trung tâm của hệ thống tài chính toàn cầu. Khi niềm tin vào tiền pháp định suy yếu, lạm phát chưa thực sự được kiểm soát và các cuộc xung đột khu vực chưa có lối thoát, vàng tiếp tục là biểu tượng của sự bảo toàn giá trị.
Mức giá 149 triệu đồng/lượng ở Việt Nam không chỉ phản ánh cung cầu trong nước, mà còn là biểu hiện của nỗi lo toàn cầu về tương lai kinh tế thế giới cuối năm 2025.
