Sau giai đoạn ảm đạm khi giá đi ngang quanh vùng 4.000 USD/oz, thị trường vàng thế giới đang có dấu hiệu nóng trở lại. Từ đầu tháng 8, giá vàng đã tăng khoảng 8% qua đó tiến gần đến mốc 4.400 USD/oz. Giá vàng hồi phục mạnh trong bối cảnh các thế lực hàng đầu liên tục đổ tiền mua ròng.
ETF vàng hút tiền trở lại
Các ETF vàng trên toàn cầu hút tiền trở lại là hiện tượng rất đáng chú ý sau giai đoạn bị rút ròng mạnh trong quý 2 trước đó. Trong 5 tuần trở lại đây, các ETF vàng trên toàn cầu đã mua ròng tổng cộng hơn 48 tấn vàng, đặc biệt khối lượng mua ròng trong tuần đầu tháng 8 còn lên cao nhất kể từ đầu tháng 4 năm nay.
Xu hướng diễn ra đồng thuận ở cả 3 khu vực Châu Á, Châu Âu và Bắc Mỹ. Đặc biệt, các quỹ ETF vàng nội địa tại Trung Quốc đã ghi nhận 14 ngày liên tiếp dòng tiền vào, chuỗi dài nhất kể từ tháng 3, với tổng giá trị khoảng 1,2 tỷ USD. Điều này đánh dấu sự đảo chiều ngoạn mục sau khi các quỹ này ghi nhận dòng tiền ra kỷ lục trong tháng 6.
Dòng vốn ETF đặc biệt nhạy cảm với các yếu tố vĩ mô, đang phản ánh những tín hiệu tích cực trên thị trường vàng. Cuộc đàm phán Mỹ-Iran đã làm hạ nhiệt giá dầu, giảm áp lực lạm phát tại Mỹ. Điều này giúp Fed có thêm thời gian cân nhắc việc nâng lãi suất. USD giảm xuống vùng thấp nhất trong 6 tuần, khiến vàng trở nên rẻ hơn cho người mua bằng các ngoại tệ khác, thúc đẩy nhu cầu.
Theo BCA Research, lãi suất thực có thể đã đạt đỉnh. "Ngay cả khi Fed vẫn tăng lãi suất, thị trường đã phản ánh hết kỳ vọng này. Vàng không cần Fed cắt giảm lãi suất ngay lập tức để tăng giá, chỉ cần thị trường xác nhận rằng đỉnh lãi suất thực đã qua đi là đủ", Chiến lược gia trưởng về hàng hóa Roukaya Ibrahim của BCA nhận định.
Các NHTW liên tục mua ròng vàng
Bên cạnh dòng vốn ETF, một thế lực lớn vẫn không ngừng tăng dự trữ vàng thời gian dài vừa qua là các Ngân hàng Trung ương (NHTWW). Trong quý 2/2026 khi gía vàng sụt giảm mạnh nhất theo quý trong vòng 1 thập kỷ, các NHTW đã tăng tốc mua vàng với khối lượng đột biến 289 tấn, gấp hơn 5 lần so với lượng mua vào quý đầu năm (theo số liệu từ Hội đồng Vàng Thế giới – WGC).
Ba Lan tiếp tục là quốc gia mua nhiều nhất (51 tấn) trong khi Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PboC) tăng lượng dự trữ thêm 33 tấn, xác nhận đợt mua theo quý lớn nhất kể từ cuối năm 2023. Đáng chú ý, tốc độ gom vàng của PBoC đã liên tục tăng trong 5 tháng qua càng cho thấy tầm quan trọng của kim loại quý này đối với Trung Quốc.
Một số giới thạo tin còn cho biết PBoC đang âm thầm gia tăng lượng vàng lưu trữ tại Hong Kong trong vài tháng qua nhằm hỗ trợ nỗ lực đưa đặc khu này trở thành trung tâm giao dịch vàng toàn cầu. Động thái góp phần đẩy nhanh chiến lược dài hạn của Trung Quốc trong việc chuyển một phần dự trữ vàng từ London (Anh) về nước.
WGC cho biết sức mua của ngân hàng trung ương phục hồi củng cố thêm cho lập luận cấu trúc dài hạn về việc các ngân hàng trung ương mua vàng, ngay cả khi tổng lượng mua của năm 2026 được dự báo sẽ kết thúc ở mức thấp hơn tốc độ kỷ lục của năm ngoái. Nhìn chung, xu hướng tăng dự trữ vàng đang diễn ra bất chấp xu hướng giá.
“Tay chơi” vàng mới đến từ thế giới Crypto
Ngoài nhóm NHTW và các quỹ ETF vàng, một “tay chơi” mới đang gây chú ý trên thị trường vàng là Tether – đơn vị đứng sau đồng stablecoin lớn nhất thế giới USDT. Trong quý 2 vừa qua Tether đã mua thêm khoảng 14 tấn vàng vật chất, nâng tổng lượng vàng nắm giữ lên hơn 146 tấn vào cuối tháng 6. Riêng trong nửa đầu năm 2026, công ty đã mua khoảng 27,1 tấn vàng.
Dữ liệu tổng hợp từ các báo cáo dự trữ cho thấy tốc độ tích lũy đã tăng rõ rệt từ năm ngoái. Cuối quý 1/2025, Tether sở hữu khoảng 67,5 tấn vàng, trị giá khoảng 6,7 tỷ USD. Một năm sau, con số tăng lên hơn 132 tấn và đến cuối quý 2/2026 đạt khoảng 146,4 tấn, trị giá 18,8 tỷ USD. Như vậy, lượng vàng đã tăng hơn gấp đôi trong vòng 15 tháng, trong khi giá trị gần gấp ba.
Theo thống kê từ WGC và IMF cập nhật tháng 8/2026, Tether nắm trong tay 146,4 tấn vàng, tương đương lượng dự trữ của quốc gia Bắc Phi là Libya. Con số này thậm chí còn vượt lượng dự trữ vàng của các NHTW Philippines, Ai Cập, Thụy Điển, Nam Phi, Mexico hay Qatar… Việc liên tục mua ngay cả khi vàng điều chỉnh cũng cho thấy Tether không chỉ chạy theo đà tăng giá.
Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở việc Tether sở hữu bao nhiêu vàng, mà ở việc một tổ chức tư nhân có khả năng mua hàng chục tấn vàng mỗi năm đang xuất hiện đúng thời điểm các ngân hàng trung ương vẫn tích lũy mạnh. Điều này có thể làm thay đổi phần nào cấu trúc cầu của thị trường vàng.
Nhìn chung, sự kiên định của nhóm NHTW hay các tổ chức lớn như Tether đang tạo ra một lớp đệm nhu cầu vững chắc cho vàng. Xu hướng này trở nên rõ rệt hơn khi nhu cầu giảm phụ thuộc vào USD ngày càng lớn. Điều này phản ánh vị thế “khó lung lay” của vàng trong cán cân dự trữ toàn cầu.
