Trong bối cảnh thị trường chứng khoán liên tiếp xác lập đỉnh mới, làn sóng IPO của các doanh nghiệp lại thêm phần sôi động, đặc biệt trong nhóm công ty chứng khoán. Hàng loạt cái tên đáng chú ý như Techcom Securities (TCBS), VPBankS, VPS đang rục rịch lên sàn, tận dụng cơ hội thị trường để mở rộng quy mô và khẳng định vị thế.
Lý giải cho xu hướng này, ông Lê Anh Tuấn – Tổng Giám đốc Dragon Capital – cho rằng có hai nguyên nhân chính thúc đẩy làn sóng IPO trong ngành chứng khoán.
Trước hết, ông nhấn mạnh mức định giá của ngành hiện tại không còn rẻ, với hệ số P/B trung bình khoảng 2,2 lần và ROE chỉ quanh ngưỡng 12–13%. Tuy nhiên, so sánh với mặt bằng định giá toàn cầu, mức này vẫn được coi là hợp lý, thậm chí còn hấp dẫn khi đặt trong bối cảnh tăng trưởng dài hạn.
Thứ hai, nhiều công ty chứng khoán đang cần huy động thêm vốn để chuẩn bị cho những thay đổi lớn như việc rút ngắn thời gian thanh toán về T+1 có thể diễn ra trong năm sau, phát triển các sản phẩm tài chính mới và đón đầu cơ hội khi thị trường Việt Nam được nâng hạng. Nhìn chung, để có sự cạnh tranh sau nâng hạng thì cần nguồn lực tài chính vững chắc.
Trước lo ngại làn sóng IPO có thể hút dòng tiền khỏi thị trường chung, ông Tuấn đưa ra cái nhìn lạc quan hơn khi đặt trong bối cảnh lịch sử. Ông dẫn chứng giai đoạn 2004–2006 Vinamilk IPO với mức định giá chỉ khoảng 100 triệu USD, nhưng đến nay giá trị vốn hóa (tính cả cổ tức) đã tăng gấp gần 100 lần, dù vài năm gần đây cổ phiếu VNM cũng như lợi nhuận của Vinamilk gần như đi ngang.
Tương tự, giai đoạn 2015–2017 là thời kỳ IPO của nhiều tập đoàn nhà nước như BSR hay OIL, còn làn sóng hiện tại lại do khối doanh nghiệp tư nhân dẫn dắt, một dấu hiệu cho thấy sự trưởng thành và chủ động của khu vực tư nhân trên thị trường vốn.
Theo ông Tuấn, xu hướng IPO cần được nhìn nhận dưới hai góc độ: một mặt có thể tạo áp lực tạm thời lên dòng tiền thị trường, mặt khác đây là thời điểm thuận lợi nên doanh nghiệp mới thực hiện IPO. Chuyên gia khẳng định khi IPO mạnh xuất hiện, đó là giai đoạn thị trường rất tốt. Tuy nhiên hiện chúng ta chưa bước vào giai đoạn IPO mạnh.
Ngoài ra, ông Tuấn cho rằng việc nâng hạng thị trường là bước ngoặt đáng chú ý, nhưng dòng vốn ngoại sẽ không đổ vào ngay lập tức, mà còn phụ thuộc vào các yếu tố như định giá doanh nghiệp, triển vọng lợi nhuận và ổn định kinh tế vĩ mô.
