Đề xuất nhiều quy định mới về cải tạo chung cư cũ

Tại dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), Chính phủ đề xuất mở rộng phương thức hỗ trợ, bồi thường khi tổ chức cải tạo, xây dựng lại chung cư, tập thể cũ để chủ sở hữu có thêm lựa chọn.

Theo đề xuất của Chính phủ, ngoài phương án nhận nhà tái định cư hoặc tiền, chủ sở hữu nhà chung cư có thể được bố trí, mua hoặc thuê mua nhà ở xã hội trên địa bàn hoặc bằng quyền sử dụng đất có giá trị tương đương với giá trị nhà ở tái định cư.

Liên quan đến chính sách cải tạo chung cư cũ, Bộ Xây dựng cho biết, Luật Nhà ở năm 2023 đã cơ bản tạo khung pháp lý rõ ràng, linh hoạt và thực tiễn cho công tác cải tạo, xây dựng chung cư cũ. Các địa phương cũng đã triển khai, ban hành các văn bản được Luật giao liên quan đến công tác cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư.

Theo báo cáo của các địa phương, số liệu lũy kế tính đến hết tháng 11.2025, tại các đô thị trên cả nước có khoảng 2.930 nhà ở chung cư cũ, trong đó tập trung chủ yếu tại một số thành phố lớn trực thuộc Trung ương như: Hà Nội (có 2.160 nhà ở chung cư), TP HCM (có 474 nhà chung cư) và Hải Phòng (có 178 nhà chung cư).

Số lượng nhà chung cư cũ đã được kiểm định chất lượng là 1.589 nhà chung cư, trong đó, TP HCM và Hải Phòng đã thực hiện công tác kiểm định đối với tất cả các chung cư cũ trên địa bàn. Riêng Hà Nội hiện nay mới thực hiện công tác kiểm định đối với 848 nhà ở chung cư, chiếm 39% tổng số nhà chung cư cũ trên địa bàn thành phố.

Bộ Xây dựng cho biết, các chính sách về cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư bộc lộ một số hạn chế như: thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư dự án còn phức tạp; một số địa phương như Hà Nội áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù riêng để thực hiện việc cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư của địa phương (dự án tái thiết đô thị), dẫn đến một số chính sách của Luật Nhà ở cần được rà soát để đảm bảo tính thực thi cao hơn.

Về nguyên nhân, do các quy định của pháp luật có liên quan như pháp luật về đất đai, xây dựng, pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công tư... được điều chỉnh thời gian vừa qua, dẫn đến cần rà soát, điều chỉnh cho bảo đảm tính thống nhất.

Quảng cáo

Để tháo gỡ khó khăn, tại dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) đã bổ sung thêm quy định về tái thiết, hình thức BT trong thực hiện cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư theo quy định của pháp luật đầu tư theo hình thức đối tác công tư, góp phần bổ sung nguồn vốn để thực hiện dự án cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư.

Các chuyên gia cho rằng, việc mở rộng phương thức bồi thường có thể tạo thêm dư địa lựa chọn cho người dân, song quá trình thực hiện cần bảo đảm rõ ràng về nguyên tắc xác định giá trị và quyền lợi giữa các phương án.

Cần xác định rõ giá trị tương đương

Liên quan đến chính sách mới đề xuất trong dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) về phương án bồi thường, hỗ trợ người dân khi cải tạo chung cư xây dựng trước năm 1994, TS Trần Xuân Lượng - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu đánh giá thị trường bất động sản Việt Nam cho rằng, dù mở rộng lựa chọn là tín hiệu tích cực, vấn đề đặt ra là phải xác định rõ giá trị tương đương giữa các phương án. Đây cũng có thể là khâu phát sinh nhiều tranh luận nếu các tiêu chí chưa được quy định cụ thể.

Chẳng hạn, nếu người dân lựa chọn quyền sử dụng đất thay cho căn hộ tái định cư thì cần xác định giá trị quyền sử dụng đất tại thời điểm nào, căn cứ vào bảng giá đất hay giá đất cụ thể, diện tích đất được quy đổi ra sao và ai chịu trách nhiệm thẩm định... Tương tự, nếu lựa chọn nhà ở xã hội, cần làm rõ giá trị căn hộ, vị trí, diện tích và các khoản chênh lệch mà người dân phải thanh toán… bởi đây là vấn đề đặc biệt quan trọng trong bối cảnh giá đất và giá nhà tại các khu vực nội đô có sự chênh lệch rất lớn.

Theo TS Trần Xuân Lượng, cơ chế quy đổi không chặt chẽ có thể dẫn đến tâm lý cho rằng quyền lợi giữa các hộ dân chưa được bảo đảm công bằng. Theo TS Trần Xuân Lượng, phương án bồi thường, tái định cư phải thể hiện những nội dung như vị trí, diện tích nhà cũ; vị trí, diện tích nhà được bố trí tái định cư; hình thức bố trí nhà ở, trong đó có phương án mua, thuê nhà ở xã hội; giá nhà và các khoản chênh lệch giữa giá trị nhà cũ và nhà tái định cư...

Với việc mở rộng thêm phương thức bồi thường, yêu cầu xác định rõ giá trị tương đương giữa các lựa chọn trở thành một trong những nội dung cần được làm rõ khi tổ chức thực hiện.

“Cải tạo chung cư cũ thực chất là bài toán phân chia lại giá trị đất đai và không gian đô thị nên chính sách bồi thường cần bảo đảm nguyên tắc người dân không bị thiệt khi lựa chọn phương án khác với tái định cư tại chỗ. Mỗi lựa chọn phải được quy đổi trên cùng một mặt bằng giá trị, có cơ sở pháp lý rõ ràng và được kiểm chứng độc lập khi cần thiết”, TS Trần Xuân Lượng kiến nghị.

Theo markettimes.vn Sao chép

Cùng chuyên mục Bất động sản

Mùa cao điểm cuối năm, chủ đầu tư liên tục tung chính sách bán hàng gây chú ý

Các chương trình cam kết cho thuê lại cùng nhiều chính sách bán hàng hấp dẫn đang dần trở lại thị trường bất động sản trong những tháng cuối năm 2026. Trong cuộc cạnh tranh này, lợi thế đang thuộc về những dự án có khả năng đáp ứng nhu cầu sử dụng thực tế và tạo ra dòng tiền ổn định.

Cả nước sẽ có gần 65.000 căn nhà ở xã hội để cho thuê Thị trường bất động sản TP. Hồ Chí Minh đang đứng trước bước chuyển quan trọng

Cả nước sẽ có gần 65.000 căn nhà ở xã hội để cho thuê

Cả nước có 115 dự án nhà ở xã hội có nhà ở cho thuê đang được triển khai, với tổng số 64.853 căn để cho thuê. Từ đầu năm 2026 đến nay, cả nước có 57 dự án đã hoàn thành với quy mô 9.028/17.176 căn, đạt tỷ lệ 53% kế hoạch.

7 “chốt chặn” an toàn phải biết trước khi cọc mua bất động sản Thủ tướng Chính phủ đề xuất xây dựng danh mục ưu tiên hạ tầng chiến lược ASEAN đến năm 2040

Thủ tướng Chính phủ đề xuất xây dựng danh mục ưu tiên hạ tầng chiến lược ASEAN đến năm 2040

Phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh Kinh doanh và Đầu tư ASEAN 2026 (ABIS 2026), Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đánh giá phiên thảo luận về "Xây dựng hạ tầng cho nền kinh tế ASEAN tương lai" phản ánh yêu cầu chiến lược của ASEAN nhằm kiến tạo không gian kết nối khu vực thông suốt, đồng bộ, hiện đại, thông minh và bền vững.

Con gái Chủ tịch Thép Nam Kim Hồ Minh Quang muốn mua 5 triệu cổ phiếu NKG 7 “chốt chặn” an toàn phải biết trước khi cọc mua bất động sản

7 “chốt chặn” an toàn phải biết trước khi cọc mua bất động sản

Trong giai đoạn thị trường phân hóa, cơ hội không đơn thuần nằm ở việc mua được bất động sản giảm giá nhiều nhất. Điều quan trọng là xác định đúng giá trị tài sản, tìm được người bán có nhu cầu thanh khoản thực sự và mua ở mức giá phù hợp với năng lực tài chính.

Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm duy trì trên ngưỡng 5% Doanh nghiệp địa ốc đang đối mặt điều gì?

Điểm tên những khu đất của doanh nghiêp bị thu hồi tại TP.HCM

Mới đây, TP.HCM ban hành thông báo thu hồi nhiều khu đất do doanh nghiệp đã chấm dứt hoạt động, tự nguyện trả lại đất, không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính về tiền thuê đất.

Gotec Land bị xử phạt 92,5 triệu đồng vì chậm công bố thông tin trái phiếu Doanh nghiệp địa ốc đang đối mặt điều gì?

Doanh nghiệp địa ốc đang đối mặt điều gì?

Khi công trường triển khai chậm, người mua cần đặt câu hỏi: doanh nghiệp đang có nguồn tiền nào để xây tiếp hay đang phụ thuộc quá nhiều vào tiền khách hàng đóng mới?

Lợi suất cổ phiếu cao hơn ở doanh nghiệp châu Âu công bố ứng dụng trí tuệ nhân tạo Gotec Land bị xử phạt 92,5 triệu đồng vì chậm công bố thông tin trái phiếu

Gotec Land bị xử phạt 92,5 triệu đồng vì chậm công bố thông tin trái phiếu

Thanh tra Chứng khoán Nhà nước vừa xử phạt Gotec Land 92,5 triệu đồng do vi phạm quy định về thời hạn công bố thông tin trên thị trường chứng khoán. Đáng chú ý, doanh nghiệp chậm công bố hàng loạt tài liệu liên quan đến tình hình tài chính, thanh toán trái phiếu và việc thực hiện các cam kết với nhà đầu tư trong giai đoạn 2022-2026.

Mỹ ghi nhận thâm hụt ngân sách kỷ lục 404 tỷ USD trong tháng 10/2026 Dòng tiền “bắt đáy” chảy vào TIG, gần 18% cổ phần được sang tay trong phiên giảm sàn thứ 6 liên tiếp

Thị trường biệt thự, liền kề tại Hà Nội: Giá neo cao, thanh khoản yếu

Theo các đơn vị nghiên cứu thị trường, giá bán biệt thự, liền kề, nhà liền thổ tại Hà Nội tiếp tục neo cao trong bối cảnh thanh khoản yếu do hiệu quả khai thác cho thuê thấp, thanh khoản suy giảm.

Biệt thự, nhà phố: Người “phòng thủ”, kẻ mạnh tay “gom” tích sản Căn biệt thự tại TP.HCM định giá 120 tỷ đồng, ngân hàng đấu giá hơn 88 tỷ, có nên mua?

Thị trường nhà ở Mỹ tiếp tục ảm đạm

Doanh số bán nhà trong tháng 10 tại Mỹ giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 2010, thiết lập mức đáy mới đối với thị trường nhà ở vốn đã luẩn quẩn quanh ngưỡng thấp nhất trong hơn 4 năm qua.

Thị trường nhà ở Mỹ dự báo bước vào kỷ nguyên mới vào 2026 Tập đoàn Nhật Bản đầu tư lớn vào thị trường nhà cho thuê ở Mỹ