Sau giai đoạn tăng trưởng mạnh và liên tiếp lập kỷ lục trong năm 2025, thị trường tiền mã hóa đang trải qua những tháng đầy khó khăn khi giá bitcoin và nhiều đồng tiền số lớn đồng loạt giảm sâu.
Theo các chuyên gia tài chính, căng thẳng địa chính trị, áp lực lạm phát tại Mỹ và sự dịch chuyển dòng vốn sang lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo nên "cơn gió ngược" đối với thị trường tài sản số.
Từ mức khoảng 90.000 USD vào đầu tháng 1/2026, giá bitcoin đã giảm xuống dưới 60.000 USD vào ngày 5/6, tương đương mức mất giá hơn 33% chỉ trong vòng 6 tháng. Xu hướng giảm giá không chỉ xảy ra với đồng tiền mã hóa lớn nhất thế giới mà còn lan rộng ra toàn bộ thị trường. Trong cùng giai đoạn, 5 đồng tiền mã hóa có giá trị vốn hóa lớn nhất đều giảm trung bình khoảng 40%.
Đà lao dốc này diễn ra chỉ vài tháng sau khi bitcoin lập đỉnh lịch sử 124.546 USD vào tháng 10/2025. Khi đó, nhiều nhà đầu tư kỳ vọng các chính sách được xem là thân thiện với tiền mã hóa của Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ mở ra một giai đoạn tăng trưởng mới cho thị trường.
Tuy nhiên, những biến động địa chính trị liên tiếp trong thời gian qua đã nhanh chóng làm thay đổi tâm lý của giới đầu tư. Việc Mỹ áp đặt các mức thuế quan mới đối với hàng nhập khẩu, chiến dịch bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro và đặc biệt là cuộc xung đột hiện nay giữa Mỹ, Israel và Iran đã làm gia tăng bất ổn trên thị trường tài chính toàn cầu.
Ông Thibault Desachy, phụ trách quản lý tài sản cá nhân tại Coinhouse - nền tảng đầu tư tiền mã hóa hàng đầu của Pháp, cho rằng bitcoin thường nằm trong nhóm tài sản đầu tiên bị bán ra khi nhà đầu tư tìm cách giảm rủi ro. Theo ông, thị trường tiền mã hóa hoạt động liên tục 24 giờ mỗi ngày và 7 ngày mỗi tuần, do đó phản ứng với các cú sốc kinh tế và địa chính trị thường diễn ra nhanh hơn so với các thị trường truyền thống.
Bên cạnh yếu tố địa chính trị, tình hình kinh tế Mỹ cũng gây thêm áp lực cho thị trường. Theo số liệu của Cục Thống kê Lao động Mỹ, chi phí sinh hoạt tại nước này tăng 0,6% trong tháng 4 và tăng 3,8% so với cùng kỳ năm trước. Diễn biến này làm gia tăng khả năng lãi suất sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao, qua đó làm giảm sức hấp dẫn của các tài sản có độ rủi ro lớn như tiền mã hóa.
Những biến động mạnh trên thị trường đã tác động ngay cả tới các nhà đầu tư nổi tiếng ủng hộ bitcoin.
Đầu tháng 6, ông Michael Saylor, Chủ tịch kiêm đồng sáng lập Strategy - doanh nghiệp đang nắm giữ hơn 843.700 bitcoin, lớn nhất thế giới, đã thông báo bán ra một phần lượng tài sản số của mình. Động thái này gây chú ý bởi ông Saylor từ lâu được xem là một trong những người ủng hộ mạnh mẽ nhất đối với bitcoin và thường xuyên khuyến khích nhà đầu tư nắm giữ dài hạn.
Theo ông Frederik Ducrozet, Giám đốc chiến lược và là nghiên cứu kinh tế vĩ mô của công ty quản lý tài sản Pictet Wealth Management, diễn biến hiện nay cho thấy bitcoin chưa thể hiện được vai trò của một tài sản trú ẩn an toàn như nhiều người kỳ vọng.
Trong nhiều năm qua, những người ủng hộ tiền mã hóa thường gọi Bitcoin là "vàng kỹ thuật số," cho rằng đồng tiền này có thể bảo toàn giá trị trong thời kỳ khủng hoảng. Tuy nhiên, thực tế cho thấy mỗi khi rủi ro kinh tế gia tăng, giá bitcoin thường giảm mạnh cùng với các tài sản đầu cơ khác.
Dẫu vậy, không phải tất cả các chuyên gia đều cho rằng nguyên nhân chủ yếu đến từ địa chính trị. Ông Jean Meyer, đồng sáng lập kiêm Giám đốc điều hành công ty công nghệ tài chính Deblock, cho rằng sự suy yếu của thị trường tiền mã hóa còn phản ánh xu hướng dịch chuyển dòng vốn sang các lĩnh vực mới, đặc biệt là AI.
Theo ông Meyer, nhiều nhà đầu tư hiện xem AI là cơ hội tăng trưởng hấp dẫn hơn so với tiền mã hóa. Trong khi giá Bitcoin giảm mạnh từ đầu năm, thị trường chứng khoán công nghệ Mỹ lại diễn biến tích cực. Chỉ số Nasdaq-100 đã tăng hơn 16% trong vòng hơn 5 tháng đầu năm, được thúc đẩy bởi làn sóng đầu tư vào các doanh nghiệp AI.
Sự quan tâm của giới đầu tư đối với các công ty như OpenAI hay Anthropic cũng góp phần hút vốn khỏi thị trường tiền mã hóa. Kỳ vọng về các đợt niêm yết công khai của những doanh nghiệp AI hàng đầu đang tạo nên sức hấp dẫn mới đối với các quỹ đầu tư và nhà đầu tư cá nhân.
Một yếu tố khác được nhiều chuyên gia nhắc tới là sự rút lui của các nhà đầu tư tổ chức. Theo dữ liệu của CoinMarketCap, lượng vốn rút khỏi các quỹ ETF gắn với tiền mã hóa đã vượt 1 tỷ USD mỗi tuần trong nhiều tuần liên tiếp kể từ giữa tháng 5. Đây là tín hiệu cho thấy tâm lý thận trọng đang gia tăng trong nhóm nhà đầu tư chuyên nghiệp.
Dù vậy, nhiều chuyên gia vẫn cho rằng triển vọng phục hồi của thị trường chưa hoàn toàn khép lại.
Ông Alexandre Baradez, Giám đốc phân tích thị trường của IG France, nhận định một sự hạ nhiệt của lạm phát Mỹ cùng với việc căng thẳng tại Trung Đông giảm bớt có thể tạo điều kiện cho dòng vốn quay trở lại thị trường tiền mã hóa.
Bên cạnh đó, những dự luật mới liên quan đến tài sản số đang được thảo luận tại Mỹ cũng có thể trở thành động lực hỗ trợ thị trường trong thời gian tới.