Trong khi đó, thị trường thế giới đang chứng kiến làn sóng IPO mới với những cái tên đình đám như SpaceX, còn tại Việt Nam hàng loạt thương vụ như ĐMX, LPBS, Bách Hóa Xanh hay Long Châu cũng đang rục rịch xuất hiện.
VN-Index tăng nhưng nội tại thị trường đang kể câu chuyện khác
Theo ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc Khối Ngân hàng đầu tư CTCP Chứng khoán An Bình, chứng khoán châu Á vẫn duy trì xu hướng tích cực, đặc biệt là Hàn Quốc và Đài Loan. Tuy nhiên với Việt Nam, mức đánh giá tăng trưởng đã được hạ từ “tích cực” xuống “trung tính” sau nhịp điều chỉnh gần đây.
Ông Nguyễn Thế Minh
Ông cho rằng áp lực bên ngoài vẫn hiện hữu khi giá dầu duy trì ở vùng cao, phản ánh rủi ro lạm phát chưa biến mất hoàn toàn. Đồng thời, biến động về lợi suất trái phiếu, chính sách tiền tệ và hiệu ứng từ Chủ tịch Fed mới khiến thị trường trở nên nhạy cảm hơn với các cú sốc vĩ mô.
Ở góc nhìn khác, ông Bùi Văn Huy - Giám Đốc Khối Nghiên cứu Đầu tư CTCP FIDT cho rằng điều đáng quan tâm nhất không phải điểm số, mà là chất lượng của nhịp tăng.
Theo ông, thị trường đang xuất hiện nghịch lý "xanh vỏ đỏ lòng". Phần lớn mức tăng của VN-Index thời gian qua đến từ nhóm Vingroup. Nếu loại bỏ các cổ phiếu này, phần còn lại của thị trường gần như đi ngang, thậm chí suy yếu ở nhiều thời điểm.
"Đây là dấu hiệu cho thấy độ rộng thị trường đang rất hẹp. Chỉ số đẹp nhưng phần lớn danh mục nhà đầu tư không phản ánh điều đó", ông nhận định.
Ông Nguyễn Văn Trúc
Đồng quan điểm, ông Nguyễn Văn Trúc - Giám đốc Trung tâm Phân tích - CTCP Chứng khoán Quốc gia NSI cho rằng thị trường đã bước qua giai đoạn "mua gì cũng thắng".
Theo ông, môi trường chi phí vốn tăng lên khiến dòng tiền buộc phải chọn lọc hơn. Trạng thái phân hóa mạnh không phải hiện tượng ngắn hạn mà phản ánh sự thay đổi về cấu trúc dòng tiền trên thị trường.
Ông dự báo trạng thái này có thể kéo dài ít nhất sang quý III khi các yếu tố như lợi suất toàn cầu, tỷ giá và chính sách của Fed tiếp tục tạo áp lực.
Điểm chung trong quan điểm của ba chuyên gia là VN-Index đang phản ánh chưa đầy đủ sức khỏe thực của thị trường. Độ rộng và dòng tiền quan trọng hơn nhiều so với việc chỉ số tăng hay giảm bao nhiêu điểm.
IPO trở lại: cơ hội mới hay cuộc cạnh tranh khốc liệt giành dòng tiền?
Trong bối cảnh thị trường phân hóa mạnh, một biến số khác đang được quan tâm là làn sóng IPO mới.
Ông Nguyễn Thế Minh cho biết thị trường toàn cầu đang bước vào giai đoạn IPO sôi động. SpaceX đã nộp hồ sơ niêm yết, trong khi nhiều doanh nghiệp công nghệ như OpenAI, Anthropic hay Databricks cũng được đồn đoán sẽ nối bước.
Theo ông, Việt Nam cũng đứng trước một chu kỳ IPO quy mô lớn với giá trị có thể lên tới 50 tỷ USD trong giai đoạn 2026–2028.
Tuy nhiên, ông Bùi Văn Huy cho rằng chu kỳ IPO lần này khác đáng kể so với quá khứ.
Nếu làn sóng thứ nhất gắn với các doanh nghiệp Nhà nước và làn sóng thứ hai xoay quanh cổ phần hóa, thì giai đoạn hiện tại mang màu sắc của khu vực tư nhân và xu hướng spin-off.
Ông Bùi Văn Huy
ĐMX, Bách Hóa Xanh, Long Châu hay Highlands Coffee không đơn thuần là doanh nghiệp mới lên sàn mà phản ánh nhu cầu huy động vốn cho một giai đoạn tăng trưởng mới. Song điểm khác biệt lớn nhất nằm ở môi trường lãi suất.
Theo ông Huy, hai chu kỳ trước đều khởi đầu trong bối cảnh tiền rẻ hơn. Ngược lại, hiện nay nền kinh tế đối diện tình trạng thiếu vốn mang tính cấu trúc, khiến lãi suất khó giảm sâu.
Điều đó tạo ra bài toán mới: nguồn cung cổ phiếu tăng mạnh nhưng dòng tiền không còn dễ dãi.
Ông Nguyễn Văn Trúc cho rằng thị trường hiện nay "khát hàng mới chất lượng nhưng cực kỳ kén ăn".
Ông đánh giá chưa thể nói thị trường sẵn sàng cho một làn sóng IPO đại trà. Muốn cạnh tranh với các cổ phiếu dẫn sóng hiện tại, doanh nghiệp mới cần ít nhất ba điều kiện: câu chuyện tăng trưởng rõ ràng, dòng tiền tự do tốt và định giá đủ hấp dẫn.
"Nếu chủ doanh nghiệp chỉ muốn IPO ở mức định giá tối đa, dòng tiền thông minh sẽ phản ứng rất nhanh", ông nói.
Đừng nhìn VN-Index, hãy nhìn dòng tiền
Về chiến lược giao dịch, ông Nguyễn Thế Minh cho rằng thị trường hiện phù hợp với cách tiếp cận chọn lọc thay vì mở rộng danh mục quá mạnh.
Theo ông, dòng tiền đang tập trung vào các doanh nghiệp mạnh cả về nền tảng cơ bản lẫn sức mạnh giá.
Còn theo ông Nguyễn Văn Trúc, thay vì nhìn VN-Index, nhà đầu tư nên chuyển sang chiến lược "phòng thủ chủ động": theo dõi dòng tiền tự do doanh nghiệp, tìm kiếm các cổ phiếu midcap nền tảng tốt đang bị định giá thấp và quan sát dấu chân của dòng vốn tổ chức trong nước.
Lịch sử cho thấy mỗi làn sóng IPO lớn đều đi kèm những thay đổi mạnh về cấu trúc thị trường. Tuy nhiên lần này, bối cảnh đã khác. Khi tiền không còn rẻ và dòng tiền ngày càng chọn lọc, cơ hội vẫn xuất hiện nhưng có thể sẽ không còn dành cho số đông như các chu kỳ trước.