Tăng trưởng chậm lại rõ rệt cuối năm 2025
Dữ liệu công bố ngày 20/2 cho thấy kinh tế Mỹ giảm tốc mạnh hơn dự kiến vào cuối năm 2025, khi việc chính phủ đóng cửa ảnh hưởng đến chi tiêu và đầu tư, trong khi áp lực giá cả vẫn hiện hữu.
Trong quý IV/2025, chi tiêu tiêu dùng tăng chậm lại, còn chi tiêu chính phủ giảm mạnh trong bối cảnh đợt đóng cửa kéo dài kỷ lục. Bộ Thương mại cho biết đợt đóng cửa này đã làm giảm khoảng 1 điểm phần trăm tăng trưởng GDP. Tính chung cả năm 2025, kinh tế Mỹ tăng trưởng 2,2%, giảm so với mức 2,8% của năm 2024.
Ông Chris Rupkey, kinh tế trưởng tại Fwdbonds, nhận định việc chính phủ liên bang đóng cửa đã khiến nền kinh tế “trật khỏi quỹ đạo tăng trưởng mạnh” trong quý IV/2025, song đây là yếu tố mang tính nhất thời và khó lặp lại trong đầu năm 2026.
Ngay trước khi dữ liệu được công bố, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo con số GDP sẽ yếu và quy trách nhiệm cho đợt đóng cửa chính phủ kết thúc vào tháng 11.
Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho rằng “Đảng Dân chủ đã khiến GDP Mỹ mất ít nhất 2 điểm phần trăm”, đồng thời kêu gọi không tái diễn tình trạng đóng cửa chính phủ và yêu cầu hạ lãi suất. Tổng thống Mỹ cũng tiếp tục chỉ trích Chủ tịch Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) Jerome Powell vì không cắt giảm lãi suất mạnh tay hơn.
Lạm phát duy trì cao hơn mục tiêu
Bên cạnh việc tăng trưởng chậm lại, lạm phát trong tháng 12/2012 vẫn duy trì ở mức cao theo thước đo FED ưu tiên theo dõi.
Chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân lõi (core PCE), loại trừ thực phẩm và năng lượng, tăng 3% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn 0,2 điểm phần trăm so với tháng 11 và đúng với dự báo thị trường. Tuy nhiên, mức này vẫn cao hơn đáng kể so với mục tiêu 2% của FED.
Ở chỉ số PCE tổng thể, lạm phát tăng 2,9%, cao hơn 0,1 điểm phần trăm so với kỳ vọng. Tính theo tháng, cả hai chỉ số đều tăng 0,4%, cao hơn mức dự báo 0,3%.
Giá hàng hóa tăng 0,4% trong tháng, còn giá dịch vụ tăng 0,3%, cho thấy áp lực giá diễn ra trên diện rộng thay vì tập trung vào một nhóm cụ thể. Các nhà hoạch định chính sách của FED theo dõi sát diễn biến này nhằm xác định liệu lạm phát chủ yếu đến từ tác động tạm thời của thuế quan đối với hàng hóa, hay từ các yếu tố cầu cơ bản thể hiện ở khu vực dịch vụ.
Cuối năm 2025, FED đã cắt giảm lãi suất điều hành tổng cộng 0,75 điểm phần trăm, song gần đây phát tín hiệu thận trọng hơn khi đánh giá tiến triển kiểm soát lạm phát song song với rủi ro trên thị trường lao động.
Nhu cầu nội địa vẫn vững vàng
Bộ Thương mại Mỹ cho biết đà giảm tốc của GDP trong quý cuối năm 2025, sau khi tăng mạnh 4,4% trong quý III/2025, phản ánh sự sụt giảm của chi tiêu tiêu dùng và xuất khẩu, cùng tác động từ việc chính phủ đóng cửa (từ ngày 1/10 đến 12/11).
Bà Heather Long, kinh tế trưởng tại Navy Federal Credit Union, nhận định nền kinh tế có thể phục hồi trong đầu năm 2026, song việc đóng cửa chính phủ kéo dài “không phải là không gây tổn hại”. Dù vậy, bà đánh giá kinh tế Mỹ năm 2025 vẫn thể hiện khả năng chống chịu tốt trước nhiều lực cản, nhờ tiêu dùng ổn định và làn sóng bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI).
Chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE), thước đo đại diện cho chi tiêu hộ gia đình, tăng 2,4% trong quý IV/2025, giảm so với mức 3,5% của quý trước. Xuất khẩu giảm 0,9% sau khi tăng mạnh 9,6% trong quý III/2025.
Mặc dù số liệu GDP tổng thể gây thất vọng, các chỉ báo nền tảng về cầu nội địa vẫn tương đối tích cực.
Chỉ tiêu “doanh số cuối cùng đối với người mua trong nước khu vực tư nhân” — một thước đo quan trọng khác của FED — tăng 2,4% trong quý, thấp hơn 0,5 điểm phần trăm so với quý trước nhưng vẫn phản ánh nhu cầu cơ bản khá vững trong nền kinh tế Mỹ trị giá 31.500 tỷ USD.
Đầu tư tư nhân nội địa tăng 3,8% sau khi đi ngang trong quý III/2025. Ở chiều ngược lại, chi tiêu và đầu tư của chính phủ giảm 5,1%, trong đó cấp liên bang giảm mạnh 16,6%, chỉ được bù đắp một phần bởi mức tăng 2,4% từ chính quyền bang và địa phương.
